Wat houdt permacultuur in? Uitleg voor beginners

Wat houdt permacultuur in? Veel mensen hebben het woord permacultuur wel eens gehoord, maar weten niet precies wat permacultuur is en wat het betekent. Het wordt vaak gelinkt aan voedselbossen, dus is het wel geschikt voor moestuinieren? Of is het meer een levenstijl? En is het niet heel ingewikkeld met veel vaste regels?

Leuk nieuws: permacultuur is naast een methode ook een prachtige levensvisie hoe je naar jezelf in relatie tot anderen en de natuur kunt kijken. En goed nieuws: Dat kan zo simpel en moeilijk als je het zelf wilt maken. Pas op, je leven kan wel veranderen als je met permacultuur aan de slag gaat. Ik kon daarna niet meer mijn 'oude bril' terugzetten. Opeens zie je verbindingen die je nooit zijn opgevallen en nooit meer zult vergeten.

In dit artikel leg ik uit wat permacultuur is, waar het vandaan komt en hoe jij het kunt toepassen – ook als je net begint.

Wat betekent permacultuur?

Permacultuur komt van de woorden permanent en cultuur. Het is een manier van kijken en handelen waarbij je samenwerkt met de natuur, in plaats van ertegenin te gaan. Dus je zet niet zomaar ergens een moestuinbak neer en begint, maar start eerst met goed observeren en kijken waar en hoe jouw moestuin kan passen binnen jouw stukje tuin (en daarmee natuur). Ik zeg altijd: Permacultuur betekent dat je ervoor wilt zorgen dat je een permanente cultuur (oftewel relatie) gaat creëren met je tuin waarin alles en iedereen met elkaar samenwerkt, groeit en bloeit.

In de praktijk betekent dit:

• Zorgen voor een gezonde bodem(No Dig, niet spitten, mulchen, chop & drop)

• Gebruikmaken van natuurlijke processen (zonering, observatie, de twaalf ontwerpprincipes)

• Kringlopen sluiten (hergebruik, composteren, minder verspilling)

• Delen met alle medebewoners van je tuin (geen gebruik van kunstmest of pesticiden, alle ruimte voor dieren)

• Biodiversiteit verhogen (combineren planten en bloemen, polycultuur, vaste eetbare planten)

  
  

Permacultuur begon als ontwerpsysteem voor landbouw, maar wordt tegenwoordig toegepast in tuinen, moestuinen én het dagelijks leven als een prachtige, inspirerende filosofie. Wil je meer leren over permacultuur in je moestuin? Bekijk dan mijn pagina met mijn online cursussen zoals het volledige cursuspakket: Moestuinieren met permacultuur en het jaarprogramma De twaalf ontwerpprincipes van permacultuur.

Is permacultuur hetzelfde als natuurlijk moestuinieren?

Permacultuur en natuurlijk moestuinieren liggen dicht bij elkaar. Ik noem het ook weleens hetzelfde.

Je kunt het zo zien:

• Permacultuur is het grotere geheel (de manier van denken en ontwerpen)

• Natuurlijk moestuinieren is een praktische toepassing daarvan
  

Wanneer je bijvoorbeeld niet spit, werkt met mulch en oog hebt voor biodiversiteit, ben je al bezig met permacultuur in de moestuin en een natuurlijke manier van moestuinieren.

De 3 ethische principes van permacultuur

Permacultuur is gebaseerd op drie eenvoudige principes:

1. Zorg voor de aarde

Zorg voor een gezonde bodem en daarmee zorg je voor alles wat leeft en groeit op onze moeder aarde.

2. Zorg voor de mens

Zorg voor jezelf. Met een moestuin doe je dat automatisch doordat wroeten in de aarde je gelukkiger, gezonder en rustiger maakt. En het is belangrijk jezelf in acht te nemen en een moestuin te maken die ook haalbaar is en écht past bij wie jij bent en wat je kunt zodat het niet teveel energie kost.

3. Eerlijk delen

We leven en werken niet alleen op de aarde en in onze moestuin. Dus deel. Neem niet meer dan je nodig hebt en geef terug wat je kunt missen. Deel ook je kennis, enthousiasme en overgebleven met anderen. Hoe meer we delen, hoe rijker de wereld wordt.

Deze die prachtige principes dagen je uit in de moestuin om steeds meer écht samen te werken met je stukje natuur. En ikzelf vind deze principes ook een prachtige basis (en daarmee filosofie) voor het leven: Hoe zorg je dat je in verbinding blijft met jezelf, de ander en de wereld om ons heen?

Moet je veel kennis hebben om te beginnen?

Nee. Dat is een van de grootste misverstanden.

Permacultuur begint met:

• observeren

• kleine stappen

• leren van wat er gebeurt

  
  

Je hoeft niet meteen alles goed te doen. Juist door te beginnen, leer je.

Voor wie is permacultuur geschikt?

Permacultuur is wat mij betreft geschikt voor iedereen, of je nu een grote of kleine tuin hebt, maar het meeste voor:

• mensen die echt bereidt zijn naar de natuur te luisteren in plaats van hun eigen ego of graag hun zin door rammen, koste van het kost. Die tuinkas MOET hier! Ik verzeker je; dat werkt in de natuur niet.

• mensen die naast moestuinieren graag meer willen leren over natuurlijk opvoeden - en leven.

• mensen die minder willen “moeten” in de tuin en meer willen "verbinden en verwonderen"

• mensen die bereid zijn tijd en energie te steken in het opnieuw aanleren van een nieuwe zienswijze en daarnaar willen handelen.

• mensen die het natuurlijk tempo kunnen laten gebeuren. Je zult niet binnen een jaar een compleet biodivers, stabiel ecosysteem hebben. Dit duurt een aantal jaar en het komt vanzelf. Vertrouw me!

Permacultuur draait niet om grote oogsten, perfectie en ideale plaatjes. Permacultuur draait om luisteren, verbinden en meebewegen waardoor je met de tijd groot kunt oogsten.

Permacultuur in de praktijk

In een volgende stap kun je denken aan:

• niet spitten

• werken met mulch

• specifieke planten combineren

• ruimte laten voor wat vanzelf groeit
  

Sta je op het punt een nieuwe moestuin aan te leggen en wil je direct all the way? Laat mij je docent zijn en ik neem je stap voor stap mee in mijn volledige online 'moestuinieren met permacultuur' cursus. Je volgt eerst het basisgedeelte van onderzoek, ontwerp, aanleg en onderhoud en dan het jaarprogramma ' de twaalf principes van permacultuur'. Heb je al een goed functionerende moestuin maar wil jij zowel je tuin als jezelf meer verdiepen met permacultuur? Volg dan los het jaarprogramma en ga elke maand (of in je eigen tempo) aan de slag om de twaalf ontwerpprincipes toe te passen.